Theo phong tục xưa, cúng đầy tháng cho con trai mang một ý nghĩa rất quan trọng. Lễ cúng mang ý nghĩa tạ ơn 12 bà mụ, kính Đức Ông đã phù hộ độ trì giúp mẹ bầu vượt cạn thành công sinh được con trai tuấn tú thông minh.

1. Vì sao phải làm lễ cúng đầy tháng cho con trai?

Một đứa trẻ ra đời sau 9 tháng hoài thai là niềm mong chờ của cả gia đình. Sau khi sinh con được một tháng, cả gia đình sẽ làm bữa tiệc gọi là Đoàn Du Phạn (bữa cơm tròn trặn) để cúng tạ các Bà Mụ. Bé được mười hai Bà Mụ đã dày công nặn ra người; nên sau khi chào đời phải bày lễ cúng cho trẻ tạ ơn các Bà Mụ.

Lễ cúng đầy tháng cho con trai nhằm tạ ơn 12 bà Mụ đã nắn tay chân, tạo hình hài cho đứa bé, bảo hộ cho nó được tròn tháng.

Cúng đầy tháng cho bé trai là một nghi lễ mang đậm dấu ấn của tín ngưỡng dân gian. Qua đó thấy được một nét đẹp trong truyền thống văn hóa mang tính bản sắc của Gia đình – Xã hội. Đồng thời, lễ cúng đầy tháng còn là sự biểu hiện của những ước muốn tốt đẹp; mà các thế hệ trước dành cho các thế hệ kế thừa.

2. Làm lễ cúng đầy tháng cho con trai vào lúc nào ?

Người xưa vẫn tương truyền câu cửa miệng “gái lùi hai, trai lùi một”; như vậy lễ đầy tháng cho bé trai sẽ lùi bớt 1 ngày so với ngày tròn 1 tháng theo Âm Lịch

Ví dụ: bé trai sinh ngày 10/05 âm lịch thì ngày làm lễ đầy tháng sẽ là 09/07 âm lịch.

3. Chuẩn bị lễ cúng đầy tháng cho con trai như thế nào là đúng ?

Mâm cúng đầy tháng cho con trai phải đầy đủ lễ vật cho 12 Mụ Bà và 3 Đức Ông; những vị đã có công nặn ra đứa bé và phù trợ cho đứa bé khỏe mạnh chào đời. Ngoài đồ cúng dâng lên bàn thờ Phật, gia tiên, ông địa thì lễ vật cúng mâm đầy tháng cho bé trai đơn giản bao gồm:

• Mâm ngũ quả
• Hoa tươi
• Hương nhang
• Đèn cầy
• Gạo trắng
• Muối trắng
• Giấy cúng thôi nôi cơ bản
• Bộ 13 đôi hài và váy áo 3D
• Trà
• Rượu trắng
• Nước lọc
• Trầu têm 12 phần nhỏ, 1 phần lớn
• Chè đậu trắng
• Xôi gâc hoặc đậu xanh
• Bánh kẹo
• Gà hoặc vịt luộc
• Heo quay ( nguyên con hoặc miếng)

Ngoài ra nếu gia đình ở miền Trung, Nam có thể tham khảo mâm lễ cúng như sau:

• 12 chén chè đậu trắng
• 13 đĩa xôi nếp lá cẩm hoặc xôi gấc
• 1 con gà trống luộc chéo cánh nguyên con
• 1 bộ tam sên (thịt heo luộc, trứng luộc, tôm luộc)
• Mâm ngũ quả (chuối, táo, thơm, cam hoặc quýt, xoài hoặc dưa hấu, thanh long)
• 1 lọ hoa tươi
• 1 bộ hình thế có ghi đầy đủ tên tuổi, ngày tháng năm sinh của bé để cúng xong đốt giải hạn
• Nhang hương, đèn, trà, gạo, rượu, nước muối
• 13 miếng trầu têm cánh phượng
• 13 đôi hài, 13 bộ váy áo, 13 nén vàng

Lưu ý: Xôi, trầu, hài, váy áo và nén vàng phải có 12 bộ cùng kích thước, 1 bộ lớn hơn, làm giống nhau.

Lễ vật cúng 12 bà Mụ

Để cúng 12 bà Mụ trong ngày cúng đầy tháng cho con trai cha mẹ cần chuẩn bị những lễ vật sau:

• Đồ vàng mã: Hài, nén vàng và váy áo đều có màu xanh
• Trầu cau được têm cánh phượng gồm có 12 miếng trầu kèm theo cau bổ tư và 1 miếng trầu to hơn kèm theo cau nguyên quả
• Đồ chơi cho bé (có thể bằng sành, sứ hoặc nhựa)
• Động vật sống hoặc hấp chín, gồm 12 con kích thước bằng nhau và 1 con kích thước lớn hơn (tôm, cua, ốc)
• Phẩm oản gồm 12 phần bằng nhau và 1 phần to/nhiều hơn
• Lễ mặn gồm cơm, canh, xôi, món ăn, gà luộc, rượu trắng
• Bánh kẹo gồm 12 phần bằng nhau mà 1 phần to/nhiều hơn
• Hương, lọ hoa nhiều màu, tiền vàng và nước trắng

Lễ vật cúng Đức ông

Khi chuẩn bị mâm cúng đầy tháng cho bé trai cha mẹ cũng cần phải sắm sửa cả lễ vật để cúng Đức ông, bao gồm:

• 1 con gà luộc nguyên con, chéo cánh
• 1 tô cháo lớn
• 1 tô chè lớn
• 3 đĩa xôi lớn
• 1 miếng thịt quay
• 1 đĩa ngũ quả
• Trầu cau
• Rượu
• Đồ vàng mã

Cách sắp xếp đồ cúng đầy tháng cho bé trai

Sau khi đã biết lễ cúng đầy tháng cho bé trai gồm những gì và chuẩn bị đầy đủ thì cần phải sắp xếp đồ cúng cho đẹp mắt và đúng nghi lễ. Cách sắp xếp mâm cúng như sau:

• Bày mâm cúng đầy tháng phải tuân theo nguyên tắc đối xứng. Vì vậy, cần chia đồ cúng thành 2 mâm, khoảng cách giữa 2 mân không quá 10cm.
• Đặt 2 mâm trên 2 bàn, trong đó, bàn nhỏ và thấp hơn dùng làm nơi đặt lễ cúng Đức ông. Bàn còn lại cao và rộng hơn dùng để đặt lễ cúng của 12 bà Mụ.
• Các lễ vật trên mâm cúng phải sắp xếp theo nguyên tắc “Đồng bình Tây quả, nghĩa là bình hoa sẽ đặt phía Đông, lễ vật đặt phía Tây.

Với nghi lễ này ngoài sự chuẩn bị chu đáo về mâm lễ còn cần tới Văn khấn lễ đầy tháng cho con trai được chuyên gia Tâm Linh biên soạn và cần được tiến hành theo đúng thủ tục. Lễ cúng đầy tháng cho con trai là nghi lễ đầu đời quan trọng cho bé rồi đến lễ thôi nôi cho con trai. Hai nghi lễ này rất quan trọng thể hiện sự bảo trợ cho trẻ từ gia đình và các vị Thiên Tiên.

Dù sinh con trai hay con gái thì đứa trẻ đều là báu vật của cha mẹ, với con gái cũng có nghi lễ rất quan trọng vào lễ đầy tháng bé gái và lễ thôi nôi bé gái. Chúc các bé hay ăn chóng lớn và trở thành niềm tự hào của cha mẹ.

Anlee sưu tầm